BilQ Hemen Oyna

KPSS · TARIH

Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi: KPSS Konu Anlatımı ve Test

Bu sayfa iki savaş arası dönemin kısa bir özetinden başlayıp II. Dünya Savaşı'nda Türkiye'nin tutumu, Birleşmiş Milletlerin kuruluşu, Soğuk Savaş'ın ittifakları, Yumuşama Dönemi, Kıbrıs meselesinin dönüm noktaları ve SSCB'nin dağılmasına kadar uzanır. Her bölümün sonunda kaynakları verilmiştir; kaynakların farklı tarih verdiği yerlerde yalnız ortak kabul edilen bilgi yazılmıştır. Sonda kodlamalar, sınav ipuçları ve 15 soruluk bir test yer alır.

Kısaca

İki savaş arası dönemde dünyada ve Türkiye'de ne oldu?

İki savaş arası dönem, I. Dünya Savaşı'nı bitiren barış düzeninin kalıcı bir barış kuramadığı ve yeni bir dünya savaşına zemin hazırlayan bunalımların biriktiği dönemdir. Versay Antlaşması'nın yürürlüğe girdiği 10 Ocak 1920'de Milletler Cemiyeti kuruldu; ancak cemiyet II. Dünya Savaşı'nı önleyemedi ve 1946'da dağıldı. 1928'de imzalanan Briand-Kellogg Paktı ile devletler anlaşmazlıklarını savaşla değil barışçı yollarla çözeceklerini kabul ettiler; Türkiye de bu pakta katıldı.

ABD'de başlayan 1929 Dünya Ekonomik Buhranı dünya devletlerinin ekonomik, siyasi ve sosyal yapısını sarstı. 1933'te Almanya ve Japonya Milletler Cemiyetinden ayrıldı; Almanya "hayat sahası", İtalya "Bizim Deniz", Japonya "Ortak Refah Alanı" politikalarıyla yayılmaya yöneldi ve bu üç devlet 1937'de Roma-Berlin-Tokyo Mihver Bloku'nu oluşturdu.

Türkiye bu dönemde çevresinde bir güvenlik kuşağı kurmaya çalıştı: 18 Temmuz 1932'de Milletler Cemiyetine üye oldu, 9 Şubat 1934'te Yunanistan, Romanya ve Yugoslavya ile Balkan Antantı'nı, 8 Temmuz 1937'de İran, Irak ve Afganistan ile Sadabat Paktı'nı imzaladı. 1936 Montrö Boğazlar Sözleşmesi de Boğazlar üzerindeki Türk hâkimiyetini güçlendirdi.

II. Dünya Savaşı'nda Türkiye nasıl bir tutum izledi?

Türkiye II. Dünya Savaşı'nda toprak bütünlüğünü ve bağımsızlığını korumak için savaşın dışında kalma politikası izledi; MEB ders kitabının ifadesiyle Türkiye tarafsız değil, "savaş dışı" kaldı. Savaş, Almanya'nın 1 Eylül 1939'da Polonya'ya girmesiyle başladı. 1939-1942 arasında baskı daha çok Mihver Devletlerinden, üstünlüğün Müttefiklere geçtiği 1943-1945 arasında ise ABD, İngiltere ve SSCB'den geldi.

Savaş yıllarında Türk dış politikası dengeyi korumaya dayandı. 1943'teki Adana Görüşmesi ile Kahire konferanslarında Müttefikler Türkiye'nin savaşa girmesini istedi; Türkiye ise ordusunun silah ve teçhizat eksiğinin giderilmesini şart koşarak savaşın dışında kalmayı başardı. Müttefikler lehine dönen savaşta Türkiye, Almanya ile diplomatik ve ekonomik ilişkilerini 2 Ağustos 1944'te kesti. 23 Şubat 1945'teki savaş ilanı TBMM'de 401 oyla, oy birliğiyle kabul edildi; Türkiye aynı kararla 1 Ocak 1942 tarihli Birleşmiş Milletler Beyannamesine katıldı. Bu savaş ilanı politik bir adım olarak kaldı; Türk askeri çatışmaya girmedi.

TarihGelişme
19 Ekim 1939Türkiye, İngiltere ve Fransa arasında Ankara'da Karşılıklı Yardım Antlaşması (Üçlü İttifak)
18 Haziran 1941Türkiye ile Almanya arasında saldırmazlık paktı
30-31 Ocak 1943İnönü-Churchill Adana Görüşmesi (Yenice istasyonunda, tren vagonunda)
4-6 Aralık 1943II. Kahire Konferansı: İnönü, Roosevelt ve Churchill ile görüştü
20 Nisan 1944Almanya'ya krom sevkiyatı durduruldu
23 Şubat 1945Almanya ve Japonya'ya savaş ilanı

Birleşmiş Milletler nasıl ve ne zaman kuruldu?

Birleşmiş Milletler, BM Şartı'nın 26 Haziran 1945'te San Francisco'da imzalanması ve onay şartının tamamlanmasıyla 24 Ekim 1945'te resmen kuruldu. Kuruluşun kökü 14 Ağustos 1941'de Roosevelt ile Churchill'in ilan ettiği Atlantik Bildirisi'ne uzanır; "Birleşmiş Milletler" adı ilk kez resmî olarak 1 Ocak 1942 tarihli Birleşmiş Milletler Beyannamesi'nde kullanıldı. Örgütün taslağı 1944'te Dumbarton Oaks'ta hazırlandı, Güvenlik Konseyindeki oylama usulü Yalta Konferansı'nda (4-11 Şubat 1945) belirlendi.

San Francisco Konferansı 25 Nisan-26 Haziran 1945 arasında toplandı. Konferansa, Mart 1945'e kadar Almanya ve Japonya'ya savaş ilan etmiş ve Birleşmiş Milletler Beyannamesini imzalamış devletler çağrıldı. Şartı konferanstaki 50 ülke imzaladı, sonradan imzalayan Polonya ile kurucu üye sayısı 51 oldu; Türkiye kurucu üyelerdendir. Şart; ABD, İngiltere, SSCB, Çin ve Fransa ile imzacıların çoğunluğunun onayıyla yürürlüğe girdi, 24 Ekim bu yüzden her yıl BM Günü olarak kutlanır.

Soğuk Savaş nasıl başladı; Truman Doktrini ve Marshall Planı nedir?

Soğuk Savaş, II. Dünya Savaşı'ndan süper güç olarak çıkan ABD ile SSCB'nin doğrudan savaşmaktan kaçınıp siyasi, ekonomik ve ideolojik alanda yarıştığı dönemdir; MEB ders kitabı başlangıcını 1947, bitişini SSCB'nin dağıldığı 1991 olarak verir. Savaştan sonra SSCB, Türkiye ile olan dostluk ve saldırmazlık antlaşmasını yenilemedi; Türkiye'den Doğu Anadolu'da toprak ve Boğazlarda üs istedi.

ABD Başkanı Truman 12 Mart 1947'de Kongre'de yaptığı konuşmada Yunanistan ve Türkiye'ye 400 milyon dolarlık yardım istedi; bu politika Truman Doktrini adını aldı. Dışişleri Bakanı George Marshall'ın Haziran 1947'de önerdiği Avrupa'nın ekonomik yeniden inşası programına (Marshall Planı) Türkiye'nin de aralarında bulunduğu 16 Avrupa ülkesi katıldı. SSCB bu adımlara Kominform (1947), Molotof Planı (1947) ve COMECON (1949) ile karşılık verdi.

Türkiye Batı ittifakına nasıl girdi: NATO, Kore Savaşı ve Varşova Paktı

Türkiye Batı ittifakına Kore Savaşı'na asker göndererek güç kazandığı bir süreçte, 1952'de NATO'ya üye olarak girdi. NATO 4 Nisan 1949'da ABD, Kanada ve on Batı Avrupa ülkesi olmak üzere 12 kurucu üyeyle kuruldu; Türkiye aynı yıl kurulan Avrupa Konseyine de kuruluşundan kısa süre sonra katıldı.

Kore Savaşı, Kuzey Kore'nin 25 Haziran 1950'de Güney Kore'ye saldırmasıyla başladı. Türkiye, BM çağrısı üzerine 25 Temmuz 1950'de aldığı Bakanlar Kurulu kararıyla Kore'ye asker gönderdi; savaşa bir tugayla katılan Türk birlikleri Kasım 1950'de Kunuri'de ağır çarpışmalara girdi. Savaş 1953'te Panmunjom ateşkesiyle sona erdi. Türkiye'nin NATO'ya katılma protokolü 17 Ekim 1951'de imzalandı ve Türkiye Şubat 1952'de Yunanistan ile birlikte NATO üyesi oldu.

Batı Almanya'nın 1955'te NATO'ya girmesi üzerine SSCB, Doğu Avrupa'daki müttefikleriyle 14 Mayıs 1955'te Varşova Paktı'nı kurdu. Türkiye aynı yıllarda Yunanistan ve Yugoslavya ile Balkan İttifakı'na (1953), Irak ile kurduğu Bağdat Paktı'na (1955) da girdi.

Yumuşama Dönemi nedir ve Türkiye'yi nasıl etkiledi?

Yumuşama (detant), iki blok arasında savaş tehlikesinin azaldığı ve silah kontrolü anlaşmalarının arttığı dönemdir. MEB ders kitabı dönemi 1962-1979 arası olarak verir; ABD Dışişleri Bakanlığı tarih ofisi ise yumuşamayı 1960'ların sonundan 1970'lerin sonuna uzanan süreç olarak anlatır. Berlin Duvarı'nın 13 Ağustos 1961'de örülmesinden sonra iki süper güç Ekim 1962'deki Küba Füze Krizi'nde nükleer savaşın eşiğine geldi. Krizin çözümünde ABD'nin Türkiye'deki Jüpiter füzeleri pazarlık konusu oldu ve bu füzeler Nisan 1963'te Türkiye'den çekildi.

Yumuşamanın başlıca adımları 1968 Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması, 1972 SALT-I ve 1975'te Avrupa Güvenlik ve İş Birliği Konferansı sonunda imzalanan Helsinki Nihai Senedi'dir. SSCB'nin 1979'da Afganistan'ı işgal etmesi SALT-II'nin yürürlüğe girmesini engelledi ve yumuşamayı bitirdi. Bu dönemde Türk-Amerikan ilişkilerinin belirleyicileri Küba krizi, ABD Başkanı Johnson'ın 1964'te Türkiye'nin Kıbrıs'a müdahalesine karşı çıkan mektubu ve 1974 Kıbrıs Barış Harekâtı'nın ardından ABD'nin uyguladığı silah ambargosu oldu; Johnson Mektubu Türk dış politikasının çok yönlü hâle gelmesinde bir kırılma noktası sayılır.

Kıbrıs meselesinin dönüm noktaları nelerdir?

Kıbrıs meselesi, 1960'ta iki toplumun ortaklığıyla kurulan Kıbrıs Cumhuriyeti'nin ortak yönetim düzeninin terk edilmesi ve adanın Yunanistan'a bağlanmasını (Enosis) hedefleyen girişimlerden doğan uluslararası sorundur. 1571'den beri Osmanlı yönetiminde olan ada 1878'de, hükümranlık hakkı Osmanlı'da kalmak kaydıyla İngiltere'ye bırakıldı; İngiltere 1914'te adayı ilhak etti ve Türkiye bu egemenliği 1923'te Lozan Antlaşması'yla tanıdı. 1955'te Grivas'ın kurduğu EOKA'ya karşı Kıbrıslı Türkler Türk Mukavemet Teşkilatı'nı (TMT) kurdu.

1974'teki darbe ve harekâttan sonra iki toplum arasında nüfus mübadelesi yapıldı ve BM gözetiminde müzakereler sürdü. BM Genel Sekreteri Kofi Annan'ın planı 24 Nisan 2004'te iki tarafta referanduma sunuldu; Türk tarafı kabul, Rum tarafı reddetti.

TarihGelişme
11 Şubat 1959Türkiye ile Yunanistan Zürih'te anlaştı; Londra'da onaylanan Zürih ve Londra Antlaşmaları
1960Kıbrıs Cumhuriyeti kuruldu; Türkiye, Yunanistan ve İngiltere garantör oldu
21 Aralık 1963Akritas Planı'na dayanan "Kanlı Noel" saldırıları
4 Mart 1964BM Güvenlik Konseyinin 186 sayılı kararıyla BM Barış Gücü (UNFICYP)
15 Temmuz 1974Yunan cuntası destekli Nikos Sampson darbesi
20 Temmuz 1974Kıbrıs Barış Harekâtı başladı
14 Ağustos 1974Cenevre Konferansı sonuçsuz kalınca İkinci Barış Harekâtı başladı
13 Şubat 1975Kıbrıs Türk Federe Devleti kuruldu
15 Kasım 1983Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ilan edildi

Soğuk Savaş nasıl sona erdi ve SSCB nasıl dağıldı?

Soğuk Savaş, Doğu Avrupa'daki komünist yönetimlerin çökmesi ve 1991'de SSCB'nin dağılmasıyla sona erdi. 1985'te SSCB'nin başına geçen Mihail Gorbaçov'un glasnost (açıklık) ve perestroyka (yeniden yapılanma) politikaları dağılmayı durduramadı, aksine hızlandırdı. Berlin Duvarı 9 Kasım 1989'da açıldı ve iki Almanya 1990'da birleşti; Varşova Paktı 1991'de dağıtıldı.

Ağustos 1991'de Gorbaçov'a karşı girişilen başarısız darbe SSCB'nin sonunu hızlandırdı. Aralık 1991'de Rusya, Ukrayna ve Belarus liderleri Bağımsız Devletler Topluluğu'nu (BDT) kurdu; Gorbaçov 25 Aralık 1991'de istifa etti ve Kremlin'deki Sovyet bayrağı indirildi. Bağımsızlığını kazanan Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan'ı Türkiye ilk tanıyan devlet oldu; Türkiye, Azerbaycan'ı Kasım 1991'de tanıdı.

Akılda tutma kodlamaları

Uzun listeleri sınavda hatırlamak için baş harflerden kurulmuş ezber kısayolları.

AAA-KK-S
II. Dünya Savaşı'nda Türkiye sırası: Ankara Paktı / Üçlü İttifak (19 Ekim 1939) · Almanya ile saldırmazlık paktı (18 Haziran 1941) · Adana Görüşmesi (Ocak 1943) · II. Kahire Konferansı (Aralık 1943) · Krom sevkiyatının durdurulması (20 Nisan 1944) · Savaş ilanı (23 Şubat 1945).
TMN
Soğuk Savaş'ın ilk Batı adımları sırasıyla: Truman Doktrini (12 Mart 1947) · Marshall Planı (1947'de önerildi) · NATO (4 Nisan 1949'da kuruldu; Türkiye 1952'de katıldı).
49-52-55
NATO'nun kuruluşu 1949 · Türkiye ve Yunanistan'ın NATO'ya katılması 1952 · Batı Almanya'nın NATO'ya girmesi ve Varşova Paktı'nın kuruluşu 1955.
Z-C-N-H-F-K
Kıbrıs sırası: Zürih ve Londra Antlaşmaları (1959) · Kıbrıs Cumhuriyeti (1960) · Kanlı Noel (1963) · Barış Harekâtı (1974) · Kıbrıs Türk Federe Devleti (1975) · KKTC (1983).
SHA
Yumuşama Dönemi'nin üç durağı: SALT-I (1972) · Helsinki Nihai Senedi (1975) · SSCB'nin Afganistan'ı işgali (1979), yumuşamanın sonu.

Sınav ipuçları

Sınavda nasıl soruluyor?

Test: Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi

Şıkka dokun; doğru cevap ve açıklaması açılır. Sorular kolaydan zora.

0/15 doğru
  1. 1/15 KOLAY

    Birleşmiş Milletler Şartı 26 Haziran 1945'te hangi şehirde imzalanmıştır?

    Doğru cevapSan Francisco

    BM Şartı, 25 Nisan-26 Haziran 1945'te toplanan San Francisco Konferansı'nın sonunda imzalandı. Yalta Konferansı (4-11 Şubat 1945) San Francisco'da bir konferans toplanmasına karar verdi; Potsdam Konferansı (17 Temmuz-2 Ağustos 1945) Almanya'nın savaş sonrası durumunu ele aldı; Cenevre'de ise BM değil, 1920'de Milletler Cemiyetinin ilk Genel Kurulu toplandı.

  2. 2/15 KOLAY

    Türkiye NATO'ya hangi yıl üye olmuştur?

    Doğru cevap1952

    Türkiye NATO'ya 1952'de Yunanistan ile birlikte katıldı. 1949 NATO'nun 12 ülkeyle kurulduğu yıldır; 1950 Kore Savaşı'nın başladığı yıldır; 1955 ise Batı Almanya'nın NATO'ya girdiği ve Varşova Paktı'nın kurulduğu yıldır.

  3. 3/15 KOLAY

    ABD Başkanının 12 Mart 1947'de Kongre'de Yunanistan ve Türkiye'ye yardım istediği konuşmayla ortaya çıkan politika aşağıdakilerden hangisidir?

    Doğru cevapTruman Doktrini

    Truman, 12 Mart 1947'de Kongre'den Yunanistan ve Türkiye için yardım istedi; bu politika Truman Doktrini olarak anılır. Monroe Doktrini ABD'nin savaş sonrasında terk ettiği eski politikasıdır; Molotof Planı ve Kominform ise SSCB'nin Batı'nın adımlarına karşı oluşturduğu yapılardır.

  4. 4/15 KOLAY

    Türkiye'nin 1960 Garanti Antlaşması'na dayanarak 20 Temmuz 1974'te Kıbrıs'ta başlattığı askerî harekât Türkiye'de hangi adla anılır?

    Doğru cevapKıbrıs Barış Harekâtı

    Türkiye, 15 Temmuz 1974 darbesinin ardından Garanti Antlaşması çerçevesinde 20 Temmuz 1974'te Kıbrıs Barış Harekâtı'nı başlattı; Cenevre Konferansı'nın sonuçsuz kalması üzerine 14 Ağustos 1974'te İkinci Barış Harekâtı'na başlandı. Akritas Planı Kıbrıslı Türkleri hedef alan Rum planıdır; Kanlı Noel 1963'te bu plana dayanan saldırılardır; EOKA ise Albay Grivas'ın 1955'te kurduğu, adayı Yunanistan'a bağlamayı amaçlayan Rum örgütüdür — üçü de Türkiye'nin askerî harekâtının adı değildir.

  5. 5/15 KOLAY

    Sovyetler Birliği (SSCB) hangi yıl dağılmıştır?

    Doğru cevap1991

    SSCB, Gorbaçov'un 25 Aralık 1991'de istifasının ardından 1991'in sonunda dağıldı. 1985 Gorbaçov'un SSCB'nin başına geçtiği yıldır; 1989 Berlin Duvarı'nın açıldığı yıldır; 1990 ise iki Almanya'nın birleştiği yıldır.

  6. 6/15 ORTA

    Türkiye'nin 23 Şubat 1945'te Almanya ve Japonya'ya savaş ilan etmesinin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

    Doğru cevapSan Francisco Konferansı'na katılarak Birleşmiş Milletlerin kurucu üyeleri arasında yer almak

    San Francisco Konferansı'na yalnız Mart 1945'e kadar Almanya ve Japonya'ya savaş ilan eden devletler çağrıldı; Türkiye BM'nin kurucu üyesi olabilmek için bu adımı attı. NATO 1949'da kuruldu, Marshall Planı 1947'de önerildi; bu yüzden ikisi 1945'teki kararın amacı olamaz. Montrö Sözleşmesi ise 1936'da imzalanmıştı ve savaş ilanının gerekçesi değildir.

  7. 7/15 ORTA

    Ocak 1943'te Cumhurbaşkanı İsmet İnönü ile İngiltere Başbakanı Churchill arasında, Türkiye'nin savaşa girmesi isteğinin görüşüldüğü toplantı aşağıdakilerden hangisidir?

    Doğru cevapAdana Görüşmesi

    Churchill 30 Ocak 1943'te Adana'ya gelip İnönü ile görüştü; görüşme Yenice istasyonunda bir tren vagonunda yapıldı. Tahran Konferansı (Kasım-Aralık 1943) Roosevelt, Churchill ve Stalin arasındaydı; Moskova Konferansı (Ekim 1943) dışişleri bakanlarının toplantısıydı; Yalta ise Şubat 1945'te yapıldı. Bu üçünde de İnönü yoktu.

  8. 8/15 ORTA

    1962 Küba Füze Krizi'nin çözümünde pazarlık konusu olan ve daha sonra Türkiye'den çekilen silahlar aşağıdakilerden hangisidir?

    Doğru cevapJüpiter füzeleri

    SSCB, Küba'daki füzelerini sökmek için ABD'nin Türkiye'deki Jüpiter füzelerini çekmesini istedi; ABD bu pazarlığı kabul etti ve füzeler Nisan 1963'te Türkiye'den söküldü. Diğer şıklar bu pazarlığın konusu değildir: U-2, Küba'daki Sovyet füze üslerini tespit eden Amerikan casus uçağıdır; Sputnik, SSCB'nin 1957'de başlattığı uzay programının adıdır; Little Boy ise 1945'te Hiroşima'ya atılan atom bombasının adıdır.

  9. 9/15 ORTA

    Varşova Paktı'nın 14 Mayıs 1955'te kurulmasında doğrudan etkili olan gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

    Doğru cevapBatı Almanya'nın NATO'ya katılması

    SSCB, Batı Almanya'nın Mayıs 1955'te NATO'ya girmesine karşılık Doğu Avrupa ülkeleriyle Varşova Paktı'nı kurdu. Berlin Duvarı 1961'de örüldü, Küba Füze Krizi 1962'de yaşandı, Helsinki Nihai Senedi 1975'te imzalandı; üçü de paktın kuruluşundan sonradır.

  10. 10/15 ORTA

    Türkiye'nin Kore Savaşı'na asker göndermesinde etkili olan dış politika hedeflerinden biri aşağıdakilerden hangisidir?

    Doğru cevapNATO'ya üye olmak

    Türkiye, SSCB tehdidine karşı güvenliğini sağlamak için NATO'ya girmek istiyordu ve Kore Savaşı'na asker göndermeyi bu yolda bir fırsat olarak gördü. Varşova Paktı Doğu Bloku'nun 1955'te kurduğu ittifaktır; Balkan Antantı 1934'te, Sadabat Paktı 1937'de, yani Kore Savaşı'ndan (1950) önce imzalanmıştı.

  11. 11/15 ORTA

    1975'te Avrupa Güvenlik ve İş Birliği Konferansı sonunda imzalanan, sınırları tanıyan ve insan haklarını öne çıkaran Yumuşama Dönemi belgesi aşağıdakilerden hangisidir?

    Doğru cevapHelsinki Nihai Senedi

    1975'te imzalanan Helsinki Nihai Senedi siyasi sınırları tanıdı, güven artırıcı önlemler getirdi ve insan haklarını öne çıkardı. SALT-I 1972'de imzalanan stratejik silah sınırlama anlaşmasıdır; Briand-Kellogg Paktı 1928'de, Atlantik Bildirisi 1941'de imzalanmıştır.

  12. 12/15 ZOR

    Aşağıdaki gelişmelerden hangisi kronolojik olarak doğru sıralanmıştır?

    Doğru cevapNATO'nun kuruluşu - Türkiye'nin NATO'ya girişi - Varşova Paktı - Berlin Duvarı

    Doğru sıra: NATO'nun kuruluşu (1949), Türkiye'nin NATO'ya girişi (1952), Varşova Paktı (1955), Berlin Duvarı'nın örülmesi (1961). Diğer şıklarda Türkiye'nin girişi NATO'nun kuruluşundan önceye, Varşova Paktı 1952'nin öncesine ya da Berlin Duvarı 1955'in öncesine konmuştur.

  13. 13/15 ZOR

    Aşağıdaki gelişmelerden hangisi 1974 Kıbrıs Barış Harekâtı'ndan sonra gerçekleşmiştir?

    Doğru cevapKuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin ilanı

    Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti 15 Kasım 1983'te, harekâttan sonra ilan edildi. Zürih ve Londra Antlaşmaları 1959'da imzalandı, Kıbrıs Cumhuriyeti 1960'ta kuruldu, Kanlı Noel saldırıları 1963'te yaşandı; üçü de 1974'ten öncedir.

  14. 14/15 ZOR

    II. Dünya Savaşı yıllarında Türkiye ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

    Doğru cevapSavaş ilanından sonra Türk birlikleri Avrupa cephelerinde Almanya'ya karşı savaştı.

    Türkiye savaşa fiilen katılmadı; 23 Şubat 1945'teki savaş ilanı politik bir adım olarak kaldı ve Türk askeri çatışmaya girmedi. Üçlü İttifak (Ankara Paktı) Antlaşması 19 Ekim 1939'da Ankara'da, Almanya ile saldırmazlık paktı 18 Haziran 1941'de imzalandı; krom sevkiyatı 20 Nisan 1944'te durduruldu. Bu üç ifade doğrudur.

  15. 15/15 ZOR

    ABD Başkanı Johnson'ın 1964'te Başbakan İsmet İnönü'ye gönderdiği mektupta dile getirilen tutum aşağıdakilerden hangisidir?

    Doğru cevapABD'nin, Türkiye'nin Kıbrıs'a askerî müdahalesine karşı olduğu

    Johnson Mektubu, ABD'nin Türkiye'nin Kıbrıs'a müdahalesine karşı olduğunu ve ABD'nin verdiği askerî malzemenin böyle bir müdahalede kullanılmasına onay vermeyeceğini bildirdi. Mektupta NATO üyeliğinin askıya alındığı yazmaz; Jüpiter füzeleri Küba krizinden sonra 1963'te zaten çekilmişti; Marshall Planı yardımları ise Türkiye'ye 1948'den itibaren yapılmıştı.

Binlerce soruyla oynamak için BilQ'yu indir

Kaynakça

  1. MEB, Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi ders kitabı, 2. Ünite (II. Dünya Savaşı)
  2. MEB, Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi ders kitabı, 3. Ünite (Soğuk Savaş Dönemi)
  3. MEB, Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi ders kitabı, 4. Ünite (Yumuşama Dönemi ve Sonrası)
  4. MEB, Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi ders kitabı, 5. Ünite (Küreselleşen Dünya)
  5. Resmî Gazete, 24 Şubat 1945, sayı 5940 (TBMM'nin 1452 sayılı kararı)
  6. Atatürk Ansiklopedisi, "Türk-İngiliz-Fransız Bağlaşması (19 Ekim 1939)"
  7. Atatürk Ansiklopedisi, "Balkan Antantı"
  8. Atatürk Ansiklopedisi, "Sadabat Paktı (8 Temmuz 1937)"
  9. Birleşmiş Milletler, "The San Francisco Conference"
  10. Birleşmiş Milletler, "Preparatory Years: UN Charter History"
  11. T.C. Dışişleri Bakanlığı, "Birleşmiş Milletler Teşkilatı ve Türkiye"
  12. T.C. Dışişleri Bakanlığı, "Türkiye-NATO 60 Yıldır Barış ve Güvenlik için Birlikte"
  13. T.C. Dışişleri Bakanlığı, "Kıbrıs Meselesinin Tarihçesi, BM Müzakerelerinin Başlangıcı"
  14. T.C. Dışişleri Bakanlığı, "Türkiye-Azerbaycan Siyasi İlişkileri"
  15. TÜBİTAK Ansiklopedi, "Kıbrıs Sorunu"
  16. NATO, "Enlargement and Article 10"
  17. NATO, "A short history of NATO"
  18. U.S. Department of State, Office of the Historian, "The Truman Doctrine, 1947"
  19. U.S. Department of State, Office of the Historian, "Marshall Plan, 1948"
  20. U.S. Department of State, Office of the Historian, "North Atlantic Treaty Organization (NATO), 1949"
  21. U.S. Department of State, Office of the Historian, "The Warsaw Treaty Organization, 1955"
  22. U.S. Department of State, Office of the Historian, "The Cuban Missile Crisis, October 1962"
  23. U.S. Department of State, Office of the Historian, "Détente and Arms Control, 1969–1979"
  24. U.S. Department of State, Office of the Historian, "The Collapse of the Soviet Union"
  25. Sakar, Z. M. ve Atlı, C., "Arşiv Belgeleri Işığında 1948-1950 Yıllarında Türkiye'ye Yapılan Marshall Yardımları" (TTK)
  26. Gül, T., "Ulusal Basında Türkiye'nin Kore'ye Asker Gönderme Kararı" (DergiPark)
  27. Atatürk Ansiklopedisi, "Cemiyet-i Akvam (Milletler Cemiyeti ve Türkiye)"
  28. Deutschland.de, "Day of German Unity"
  29. Vikipedi, "Adana Görüşmesi"
  30. Vikipedi, "Kore Savaşı"
  31. Vikipedi, "Kıbrıs Harekâtı"
  32. Vikipedi, "Varşova Paktı"
  33. Vikipedi, "Berlin Duvarı"
  34. Vikipedi, "Sovyetler Birliği'nin dağılması"
  35. Wikipedia, "Turkey and World War II"
  36. Harry S. Truman Kütüphanesi, "Special Message to the Congress on Greece and Turkey: The Truman Doctrine" (12 Mart 1947)
  37. U.S. Department of State, Office of the Historian, "The Potsdam Conference, 1945"
  38. United Nations Office at Geneva, "The League of Nations (1920-1946)"
  39. National Security Archive (GWU), "The Jupiter Missiles and the Endgame of the Cuban Missile Crisis"
  40. U.S. Department of Energy OpenNet, "The Atomic Bombing of Hiroshima, August 6, 1945"

Bu sayfadaki bilgiler 23 Eylül 2026 tarihinde kaynaklarıyla tek tek doğrulandı (nasıl doğruluyoruz). Hata görürsen info@bilq.app adresine yaz.